คู่มือการใช้เครื่องมือประเมินสมรรถนะสาคัญของผู้เรียน ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) จัดทาขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์เพื่อให้ครูผู้สอนมีความรู้ความเข้าใจ เกี่ยวกับเครื่องมือวัดและประเมินสมรรถนะสาคัญของผู้เรียน และเพื่อให้ครูผู้สอนนาไปใช้เป็นแนวทางสำหรับการวัดและประเมินสมรรถนะสำคัญของผู้เรียน ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 ซึ่งได้กาหนดไว้ในลักษณะของความสามารถ 5 ประการ ได้แก่ ความสามารถในการสื่อสาร ความสามารถในการคิด ความสามารถในการแก้ปัญหา ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต และความสามารถในการใช้เทคโนโลยี
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน โดยสำนักทดสอบทางการศึกษาได้นำกรอบนิยามตัวชี้วัดสมรรถนะสำคัญของผู้เรียนทั้ง 5 ประการ ข้างต้นมาดำเนินการพัฒนาเป็นเครื่องมือประเมินสมรรถนะสำคัญของผู้เรียนตามหลักวิชาการ เพื่อให้หน่วยงาน ผู้สอน ผู้เรียนและผู้เกี่ยวข้องทุกฝ่าย ได้มีตัวอย่างเครื่องมือประเมินและสามารถนาไประยุกต์ใช้ในการพัฒนาผู้เรียน ให้เกิดสมรรถนะสำคัญได้ตามเป้าหมายของหลักสูตร โดยดาเนินการพัฒนาเครื่องมือประเมินสมรรถนะของผู้เรียน ทั้ง 5 ประการออกเป็น 4 ช่วง ได้แก่ ช่วงที่ 1 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 1 – 3 ช่วงที่ 2 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 – 6 ช่วงที่ 3 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 – 3 และช่วงที่ 4 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 – 6 และจัดทาเป็นคู่มือประเมินสมรรถนะสำคัญของผู้เรียนเพื่ออานวยความสะดวกให้กับผู้ใช้เครื่องมือ สามารถศึกษารายละเอียดของเครื่องมือประเมินแต่ละสมรรถนะ ซึ่งมีเครื่องมือประเมินที่หลากหลาย ได้แก่ แบบทดสอบ แบบวัดเชิงสถานการณ์ แบบประเมินแบบมาตรประมาณค่า แบบประเมินผลงาน/ชิ้นงาน แบบสังเกตพฤติกรรม เป็นต้น ซึ่งผู้เกี่ยวข้องสามารถเลือกเครื่องมือประเมินไปใช้ประเมินผู้เรียนได้ตามช่วงเวลาที่เหมาะสม คู่มือนี้ได้แสดงกรอบโครงสร้างเครื่องมือ คำแนะนาการใช้เครื่องมือ วิธีการใช้เครื่องมือประเมิน เกณฑ์การประเมิน และแบบสรุปผลการประเมินสมรรถนะสำคัญของผู้เรียน เพื่ออำนวยความสะดวกให้กับผู้ใช้เครื่องมือ สามารถใช้เครื่องมือได้อย่างมีประสิทธิภาพและเกิดประสิทธิผลสูงสุด
สำนักทดสอบทางการศึกษา หวังเป็นอย่างยิ่งว่าคู่มือการใช้เครื่องมือประเมินสมรรถนะสำคัญของผู้เรียนเล่มนี้ จะอานวยความสะดวกให้ผู้เกี่ยวข้องทั้งสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา สถานศึกษา หน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้อง ศึกษานิเทศก์ ผู้สอน ผู้เรียน และผู้เกี่ยวข้องทุกฝ่าย ได้สร้างความเข้าใจและสามารถใช้เครื่องมือประเมินนี้ในการกระตุ้นและพัฒนาผู้เรียน และตัดสินผลการประเมินสมรรถนะสำคัญของผู้เรียน ได้ตามเจตนารมณ์ของหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ในที่สุด การจัดสร้างเครื่องมือประเมินและคู่มือการใช้เครื่องมือเล่มนี้สาเร็จได้ ด้วยความอนุเคราะห์และความร่วมมืออย่างดียิ่งจากคณะทางานทุกท่าน ซึ่งต้องขอบคุณเป็นอย่างสูงไว้ ณ โอกาสนี้
คู่มือการใช้เครื่องมือประเมินสมรรถนะสำคัญของผู้เรียน ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ชั้น ป.1-ม.6 (จำนวน 4 เล่ม)
เล่มที่ 1 คู่มือฯ ชั้น ป. 1 - 3
เล่มที่ 2 คู่มือฯ ชั้น ป. 4- 6
เล่มที่ 3 คู่มือฯ ชั้น ม. 1 – 3
เล่มที่ 4 คู่มือฯ ชั้น ม. 4-6สำหรับใช้เป็นแนวทางในการวัดและประเมิน “5 สมรรถนะสำคัญ” ของผู้เรียนตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551
ความสามารถในการคิด
ความสามารถในการแก้ปัญหา
ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี
ความสามารถในการสื่อสารเนื้อหาสำคัญของคู่มือฯ
แนวคิดสำคัญในการสร้างเครื่องมือฯ
การนำผลการประเมินสมรรถนะฯ ไปใช้ฯ
กรอบโครงสร้างและเครื่องมือฯ
ที่มา : สำนักทดสอบทางการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน
About the Author
